Η ιστορία της μπίρας

Η ιστορία της μπίρας

Από τον Νικολά Ραδίση,

Συνηθίζεται πάντα όταν ξεκινάει μια νέα στήλη για την μπίρα να αναφέρεται σε τύπους μπίρας και να τις ξεχωρίζει ανάλογα την μαγιά και ίσως να αναφέρεται και σε άλλα ακαταλαβίστικα πράγματα. Από εδώ όμως δεν θα γίνει αυτό. Θα προσπαθήσουμε να ανακαλύψουμε μαζί γιατί πρέπει να σεβόμαστε την μπίρα και να την προσέχουμε όπως ένα καλό κρασί.

Η ιστορία της μπίρας ξεκινά μάλλον κατά λάθος πριν από 8000 χρόνια. Η πρώτη καταγραφή που έχουμε για την μπίρα ήταν τον 26ο αιώνα πΧ, στην Σφηνοειδή Γραφή των Σουμέριων. Στην χώρα μας στα αρχαία χρόνια προτιμούσαν το κρασί, ωστόσο ο Πλάτωνας είπε: «Ήταν σοφός άνθρωπος όποιος ανακάλυψε την μπίρα». Λόγω των συνθηκών που επικρατούσαν εκείνη την εποχή στην κοινωνία και την οικογένεια, η θέση της γυναίκας ήταν στο σπίτι, συνεπώς οι πρώτοι ζυθοποιοί ήταν… γυναίκες! Η λέξη μπίρα προέρχεται σύμφωνα με τους ειδικούς από την ιταλική λέξη birra. Η λέξη ζύθος σχετίζεται με το ρήμα «ζέω» που σημαίνει βράζω.

Αν γυρίσουμε μια μπίρα στο πίσω μέρος, θα δούμε ότι στην ετικέτα αναγράφονται ως συστατικά το νερό, το κριθάρι, την μαγιά και τον λυκίσκο. Η μαγιά είναι το νεότερο υλικό στην συνταγή, ενώ ο λυκίσκος χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά τον Μεσαίωνα, από τους μοναχούς στην Φλάνδρα. Ως τότε οι μπίρες αρωματίζονταν και αποκτούσαν γεύση από βότανα, μπαχαρικά, φρούτα και μυρωδικά, τα οποία πολλές φορές είχαν βλαβερές συνέπειες. Το “ABV” στις ετικέτες από τις φιάλες είναι τα αρχικά από τις λέξεις “Alcohol by Volume” και σημαίνουν Αλκοόλ κατ’ όγκο, προσδιορίζοντας μας πόσο δυνατή είναι μια μπίρα. Το «λογικό» και σύνηθες είναι το 5%.

Το 1516, θεσπίστηκε ο νόμος περί αγνότητας της μπίρας, από τον Γουλιέλμο Δ', γνωστός ως Reinheitsgebot, ο οποίος αποτελούσε την βασική νομοθεσία και συνταγή μπίρας μέχρι τα μέσα του 20ου αιώνα. Ακολουθείται ακόμα και σήμερα για τις «παραδοσιακές» μπίρες, απλά τα τελευταία χρόνια επιτρέπει και την προσθήκη μαγιάς. Η αρχική συνταγή απαγόρευε οποιαδήποτε προσθήκη ξένης ουσίας στην γερμανική μπίρα, πέρα από νερό, κριθάρι και λυκίσκο. Αντίθετα οι γείτονες Βέλγοι και Ολλανδοί ήταν πιο φιλελεύθεροι.

Η πρώτη ζυθοποιία του σύγχρονου ελληνικού κράτους, ιδρύθηκε το 1864 στο Κολωνάκι, από τον Ιωάννη Φιξ (Fuchs), ενώ ο Πέτρος Μάμος από την Πάτρα ήταν ο πρώτος Έλληνας διπλωματούχος ζυθοποιός από την Ακαδημία του Μονάχου περίπου το 1898. Η Amstel ήρθε στην Ελλάδα το 1965, σπάζοντας το μονοπώλιο της ΦΙΞ. Η πρώτη ελληνική μικροζυθοποιία ήταν η Craft, η οποία ξεκίνησε την λειτουργία της το 1997. Από τότε και ως σήμερα έχουμε δει να ανοίγουν περισσότερες από 15 νέες μικροζυθοποιίες, ενώ η Craft, δυστυχώς δεν λειτουργεί πια. Οι παραπάνω σειρές χρειάζονται μια μπίρα 330 ml για να διαβαστούν. Αν ήπιατε και δεύτερη, τότε μάλλον ή πίνετε γρήγορα ή διαβάζετε αργά!